Trần Thủ Độ
Học thuậtThân thiện
Định nghĩa
- Danh từ riêng:
- Nhân vật lịch sử: Trần Thủ Độ là một nhân vật lịch sử Việt Nam, Thái sư đầu triều Trần, người có vai trò chủ đạo trong việc sáng lập và củng cố vương triều Trần.
- Nhà chính trị, quân sự: Ông là một chính trị gia và quân sự kiệt xuất, có công lớn trong việc ổn định triều chính và lãnh đạo kháng chiến chống ngoại xâm.
Ví dụ sử dụng
- Danh từ riêng:
- Trần Thủ Độ là một nhân vật trung tâm của lịch sử Việt Nam thế kỷ XIII.
- Sử sách ghi nhận công lao to lớn của Trần Thủ Độ trong việc dẹp loạn và phò tá vua Trần.
- Câu nói nổi tiếng "Đầu thần chưa rơi xuống đất, xin bệ hạ đừng lo" thể hiện khí phách của Trần Thủ Độ.
Các cách sử dụng nâng cao
"Công lao của Trần Thủ Độ": Cụm từ dùng để chỉ những đóng góp to lớn và có tính quyết định của ông đối với vương triều Trần và đất nước.
- Công lao của Trần Thủ Độ được đánh giá rất cao trong việc chuyển giao quyền lực từ nhà Lý sang nhà Trần một cách tương đối ổn định.
"Tài thao lược của Trần Thủ Độ": Nhấn mạnh tài năng về chính trị và quân sự, khả năng hoạch định chiến lược của ông.
- Tài thao lược của Trần Thủ Độ thể hiện qua việc tổ chức kháng chiến chống quân Nguyên Mông lần thứ nhất thành công.
Biến thể và từ gần giống
- Thái sư Trần Thủ Độ: Cách gọi trang trọng, nhấn mạnh chức vị cao nhất của ông trong triều đình.
- Quốc công Thái sư: Một tước hiệu khác của Trần Thủ Độ, thể hiện địa vị và quyền lực tối thượng.
Từ đồng nghĩa
- Nhà kiến trúc triều Trần: (Cách gọi ẩn dụ) Người đặt nền móng, xây dựng nên vương triều Trần.
- Trụ cột triều đình: Người có vai trò then chốt, chống đỡ cho bộ máy chính quyền.
Thành ngữ liên quan
- "Đầu thần chưa rơi xuống đất, xin bệ hạ đừng lo": Câu nói lịch sử nổi tiếng của Trần Thủ Độ, thường được dùng để ví với tinh thần trách nhiệm cao độ, sự quả quyết và lòng trung thành tận tụy trước vận mệnh quốc gia.
- Tinh thần "Đầu thần chưa rơi xuống đất" của Trần Thủ Độ trở thành biểu tượng cho ý chí kiên cường của các bậc lương đống.
- (1194 - Lưu Xá - nay là Canh Tân, Hưng Hà, Thái Bình - 1264) Thái sư, người chủ đạo trong việc sáng lập nhà Trần. Năm 1226, Trần Thủ Độ ép Lí Chiêu Hoàng nhường ngôi cho chồng là Trần Cảnh (cháu Trần Thủ Độ), lập ra triều Trần. Có công lớn giúp vua trấn áp các lực lượng chống đối, ổn định triều chính. Năm 1258 ra sức đôn đốc quân dân đẩy mạnh kháng chiến, lập chiến công thắng Nguyên Mông lần I